Afwerptijd geweien

In de voorjaarsvakantie uiteraard samen met @grofwild een paar keer een tocht gemaakt. Dat was deze morgen zeker niet voor niets. Tijdens een rondje Elspeet totaal 80 herten gezien. Dat is toch weer vrij veel voor deze tijd van het jaar.

Voordat ik met @grofwild een rondje ging fietsen, eerst een rondje met de auto gereden en enkele 'hotspots' bezocht. Aan de randen van de 'hertenrijke' gebieden staan veel boerderijen. Deze 'twinkelende' lichtjes met op de voorgrond een bevroren weiland leverde een mooi beeld op. Tegelijkertijd is dit een typisch Elspeets beeld: een combinatie van bos, weilanden / veehouderij met 'honderden' herten. 

Een van de vele heideveldjes in en rond Elspeet. Wit van de rijp in een vroeg, wat waterig ochtendzonnetje.

Ondertussen is de fietstocht begonnen en fietsen we rustig een bepaalde route waar we wel het een en ander aan herten verwachten. Tussendoor af en toe stoppen om mooie beelden / momenten vast te leggen.

                                    

Wat dieper het gebied in, een locatie waarvan we weten dat daar regelmatig de geweidragers te vinden zijn. Dit keer merkten de herten ons eerder op, dan wij hen, maar dat werd later wel weer goed gemaakt.

Samen met @grofwild van www.grofwild.blogspot.com toch geprobeerd de geweidragers wat dichter te benaderen. Juist in deze tijd is het mooi om te volgen wanneer ze hun gewei afwerpen. We hadden 'geluk'.

Dit viertal 'heren', wat een vijftal bleek te zijn, leeft nu weer vreedzaam met elkaar in een klein roedel. De bronsttijd ligt weer even achter ons, dus de 'vrede' is onderling weer getekend.
Ik gaf al aan dat we 'geluk' hadden omdat we op deze foto mooi kunnen zien dat er 1 hert z'n gewei al heeft afgeworpen en 1 hert 1 van de 2 stangen al afgeworpen heeft. De andere 3 heren hebben hun complete gewei nog, maar dat zal niet lang meer duren. Het proces van afwerpen gaat als volgt:

Elk jaar werpen de mannelijke herten de stangen af. Door zogenaamde beenvreters wordt via het bloed het bot net onder de rozenkrans opgelost en werpen de herten hun gewei af. Het tijdstip van afwerpen wordt door de hoeveelheid van het mannelijke geslachtshormoon bepaald. Eerst de oudere herten (februari-maart) en pas later (maart-april) de jongste herten. Soms worden de stangen gelijktijdig afgeworpen, maar het kan ook wel eens een paar dagen duren voordat de tweede stang valt. Het breukvlak, de zegel, is eerst nog rood van het bloed. Vrijwel direct begint de groei van het bot en vormt het nieuwe gewei, dat vooralsnog door een zachte grijsbehaarde huid, de bast, omgeven is. Net onder de huis en op het bot lopen de bloedvaten, die het groeiende gewei voeden. Na 4-5 maanden is het gewei volgroeid en is de kern van bot verhard en verkalkt. De basthuid sterft af en gaat los zitten. Dit gaat met jeuk gepaard en de herten schuren met het gewei tegen kleine boompjes. Door dit vegen worden de takken en bomen beschadigd waardoor sappen uit de boombast vrijkomen. Deze boombastsappen geven tesamen met het nog aanwezige bloed in de basthuid, de kleur aan het gewei. In het gewei ziet men in de lengterichting 'baantjes' lopen, dit geeft aan waar de bloedvaten liepen.De geweipunten blijven blank, omdat die door intensief vegen de sappen geen vast krijgen op het gewei. (bron: www.hetedelhert.nl) 
We hopen dat we de komende maanden ook weer foto's kunnen bloggen van de opbouw van het gewei, hopelijk ook weer van deze vijf 'heren'. Dit was voor mij toch ook wel bijzonder omdat ik dit nog niet eerder zo heb gezien en kon vastleggen op de foto.

   

                              

We hebben onze vrienden een poos kunnen observeren en zij ons... Na een tijdje trokken ze toch verder en gingen de dekking in richting hun daginstand.

Bijzonder (moerassig) stukje Elspeet. Langs een pad vonden we op verschillende takken deze witte 'veertjes' wat waarschijnlijk iets van schimmels o.i.d. zijn. Heel licht en kwetsbaar. Enkele dagen later was het ook weer verdwenen.

We werden op een andere locatie nog verrast door onderstaand roedel van ongeveer 20 hinden. Zij schrokken van ons en wij schrokken van hen. Terwijl we op een bospad fietsten liepen ze op een meter of 30 afstand in de bosrand. Waarschijnlijk schrokken ze van ons en gingen met onze fietsrichting mee, op de loop.

Dat gaf ons later de kans, toen ze het bos uitgingen een weiland over om ze te fotograferen. Zoals een volger op twitter ook al aangaf, zijn dit niet de mooiste beelden omdat ze gefotografeerd worden in een onrustige 'stand'. Door onze aanwezigheid zullen ze vast iets onrustiger geworden zijn, maar de route die ze namen is wel hun vaste route, hun wissel op weg naar de daginstand waar ze deze ochtend blijkbaar wat later op weg naar toe waren gegaan.

Toen de dames ver genoeg waren voor hun gevoel, kwamen ze dampend (door de kou) tot rust en dat leverde dit mooie plaatje op. Daarna trokken ze rustig de dekking in.

Al met al weer een mooie ochtend met veel ontmoetingen met de herten! Voorlopig zal er even geen bostocht in zitten!

Voorjaarstocht Elspeet

Zo begon vanmorgen mijn tocht door Elspeet. Koud, erg koud; -8. Maar goed aangekleed moest het lukken. Het eerste deel van de tocht deed ik per fiets. Ik was nog maar 50 meter het bos in, keek wat velden over en hoopte op wat ik te zien kreeg; herten die na een nacht laveien terugtrokken over hun vaste wissels het bos in. Waarschijnlijk zag ik de laatste gaan; 3 herten staken het pad over. Kon niet goed zien of het alleen hinden waren, mogelijk ook een hert met afgeworpen stangen. Er was er een bij die qua bouw wat forser overkwam.

De tocht vervolgt naar een ander gebied, wat steeds meer mijn favoriete gebied wordt. Niet direct wild tegengekomen, wel deze mooie kalveren in de warme ochtendzon.
Alleen al voor het weer, de rust, de kou maar toch ook de warme zonnestralen ga ik graag m'n bed wat eerder uit in de vakantie! Zo'n tocht geeft energie!

Een wat misterieus plaatje door de omlijsting van takken en de nevel / warme gloed in de verte. In dit gebied kom ik vaak herten tegen. Vanmorgen zelfs een onderdeel van een hert....
Naast het speuren naar wild is er nog veel meer te zien; mijn oog viel op deze tak van een eikenboom met wat feloranje 'bloemetjes' erop. In combinatie met de warme zonnestralen.. prachtig toch?

Tijdens mijn rustpauze aan de voet van een jagershut m'n uitzicht naar achteren op de foto gezet:

Toen ik met m'n verrekijker de omgeving voor me afspeurde ontdekte ik een ree die rustig in de houtwal aan het laveien was. Hij zag mij niet, dus ging rustig z'n gang totdat hij achter een heuveltje verdween. Als je goed kijkt zie je z'n contouren:

Na m'n pauze in de zon ben ik verder getrokken, ondertussen lopend, fiets bij de auto achtergelaten. Tijdens mijn wandeling veel sporen en vaste wissels tegen gekomen:

De kale plek net achter het stammetje is een afzet / landplek waar de herten het (gerasterde) hek overspringen. Duidelijke vaste route / wissel.
Tijdens deze wandeling gingen er nog 3 reeen op de vlucht in het bos. Ze zagen mij vrij laat waardoor ik ze mooi door het bos kon zien gaan. Altijd weer een prachtig gezicht; een op en neergaande spiegel tussen de bomen door.

Op zo'n tocht van 2,5 uur kom je door allerlei landschappen. Dat typeert Elspeet ook wel weer; heide, zand, graslanden, houtstruwelen, wildweiden, e.d. Heerlijk afwisselend!

Vandaag gezien; 3 edelherten, 4 reeën en alles wat ik niet heb opgemerkt. Donderdagmorgen hoop ik met vrienden weer het bos in te gaan. Dan naar Uddel. Helaas dit keer geen foto's van het wild. Het is voor mij te donker / te ver weg om foto's te maken. Richting het voorjaar / zomer en uiteraard de herfst zijn de herten een stuk 'makkelijk' te fotograveren!

Ochtendtocht, zaterdag 4 September, Elspeet, Uddel, Veluwemeer

Afgelopen zaterdagochtend weer het bos in geweest. Samen met de broer van m'n zwager het bos ingetrokken. Vroeg het bed uit, vol verwachting, want het zou een mooie zonnige (dus vaak nevelige) ochtend worden.
Qua natuurbeleving was het sowieso mooi!
Langs de Stakenbergweg ontmoeten we de eerste zwijnen, bij elkaar een stuk of 10. Vervolgens staken er nog 3 reeën de weg over. Het begon dus goed.
Daarna de tocht vervolgd in Elspeet met het langsrijden van de ons bekende plekken. Op 2 plaatsen de auto uit geweest en een stukje gelopen. Helaas lieten in Elspeet de herten zich niet zien. Waarschijnlijk kwam dat omdat diverse wildweiden gemaaid waren en het gras in 'wiersen' op het land lag. Niet direct aantrekkelijk voor de herten. Één keer dachten we vaag iets van burlen te horen, maar dat kon ook een koe in de verte zijn... Ze zijn overigens al wel gehoord.
Toen door naar de Kroondomeinen. Dit keer voor het eerst per fiets. Helaas waren we niet de eersten (ondanks het tijdstip). Tijdens onze trip in de kroondomeinen kwamen we al vrij snel ons eerste grote roedel herten tegen. Helaas gingen ze er gelijk vandoor. We hadden letterlijk het nakijken...

Verderop de tocht, op de hei tot 2 keer toe in de verte herten gezien. Ook dat was niet fotografeerbaar. Elke keer als wij stil stonden kwam een groepje wandelaars ons voorbij..'Al wat gezien'? We konden gelukkig elke keer bevestigend antwoorden. Zij zagen steeds niets.. Waren ze weer weg, zagen wij weer wat...
Uiteindelijk 37 herten gezien waaronder een aantal geweidragers. Daar niet direct iets gemerkt van de bronst, wel dat het wild wat beweeglijker leek, zeker in vergelijking met de vorige keer. Dat kon uiteraard ook komen door het aantal mensen wat er rondliep..

Kortom, mooie ochtend, bij elkaar veel wild gezien, maar dit keer geen foto's van wild. Deze week helaas druk voor het werk, hopelijk volgende week even 'peilen' of de herten al bronstig zijn!

Aan de andere kant van Nunspeet is geen bos, maar water. Ook dat trekt soms. Samen met zwager Jan een tochtje gemaakt en onderstaand plaatje geschoten: